Η παρουσίαση των χαρακτηριστικών και των ιδιοτήτων που έχει το κατάλληλο έδαφος για την καλλιέργεια του Λάχανου αποτελούν το βασικό θέμα αυτού του άρθρου.
Είναι το τρίτο της σειράς που είναι αφιερωμένη στην καλλιέργεια του Κεφαλωτού Λάχανου, δηλαδή του Brassica oleracea var. capitata – μιας σειράς η οποία ουδόλως πτοείται από το συνεχές φυλλορρόημα των αναγνωστών – και η οποία έχει σχεδιασθεί να ολοκληρωθεί σε 32.725 συνέχειες.
Με βάση τους ρυθμούς με τους οποίους εργάζεται η συντακτική ομάδα της «Καλλιέργειας» – ιδιαιτέρως τους μήνες της καλοκαιρινής ραστώνης – είναι περίπου βέβαιο, πως πρώτα θα βρεθεί κατάλληλο έδαφος για την καλλιέργεια του Λάχανου στον πλανήτη Άρη από τους πρώτους αποίκους του κι ύστερα θα ολοκληρωθεί η σειρά.
Για αυτό και είναι προγραμματισμένο, παράλληλα με ετούτη την σειρά να ξεκινήσει κι ένα αντίστοιχο αφιέρωμα για την καλλιέργεια του Κεφαλωτού Λάχανου, στον κοντινό μας Πλανήτη.
Για την ακρίβεια, του Κόκκινου Κεφαλωτού Λάχανου στον Κόκκινο Πλανήτη.
Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου
Το Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου
Το Κεφαλωτό Λάχανο (Brassica oleracea var. capitata) αναπτύσσεται σε μια ευρεία γκάμα εδαφικών τύπων με περισσότερο ή λιγότερο ικανοποιητικές αποδόσεις. Όμως το πλέον κατάλληλο έδαφος για την καλλιέργεια του Λάχανου είναι αυτό που χαρακτηρίζεται ως μέσης σύστασης, είναι γόνιμο και παραγωγικό, έχει βάθος 60 cm, συγκρατεί την υγρασία αλλά ταυτόχρονα αποστραγγίζει τέλεια.
Η ικανότητα συγκράτησης εδαφικής υγρασίας έχει μεγάλη σημασία για την ομαλή ανάπτυξη της Καλλιέργειας του Λάχανου. Και ο λόγος βρίσκεται στο ‘ανεπαρκές’ του μεγέθους του ριζικού συστήματος του φυτού σε σχέση με το υπέργειο μέρος και την συνακόλουθη αδυναμία του να τροφοδοτήσει επαρκώς το φυτό με νερό – ιδιαίτερα όταν το Λάχανο βρίσκεται στην φάση σχηματισμού της κεφαλής.
Από την άλλη, η γονιμότητα και παραγωγικότητα του εδάφους – έννοιες στενά συνεδεμένες αλλά όχι ταυτισμένες – αποτελούν τα εχέγγυα για την επαρκή και απρόσκοπτη τροφοδοσία του φυτού με θρεπτικά και κυρίως με άζωτο και κάλιο, μιας και το λάχανο έχει μεγάλες απαιτήσεις εισροών σε αυτά τα δύο στοιχεία.
Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου
Η Ιδιαιτερότητα του Κεφαλωτού Λάχανου σε Σχέση με το Έδαφος & το Εδαφικό pH
Η Ιδιαιτερότητα του Φυτού ως προς το Έδαφος
Το Κεφαλωτό Λάχανο ξεχωρίζει από πολλές άλλες καλλιέργειες σε σχέση με τις εδαφικές συνθήκες που ευνοούν την ανάπτυξή του ως προς ένα τουλάχιστον σημείο: το κατάλληλο έδαφος για την καλλιέργεια του Λάχανου προσδιορίζεται και διαφοροποιείται ανάλογα με την εποχή φύτευσης του.
Έτσι, όταν πρόκειται για καλοκαιρινή, φθινοπωρινή ή για όψιμη χειμερινή καλλιέργεια ενδείκνυται η φύτευσή του σε βαριά πηλώδη εδάφη. Αντίθετα, για ανοιξιάτικες φυτεύσεις είναι προτιμότερα τα ελαφρύτερα πηλοαμμώδη ή αμμώδη εδάφη.
Κατάλληλο Εύρος Διακύμανσης του Εδαφικού pH
Το εδαφικό pH, όπως συμβαίνει με το σύνολο σχεδόν των καλλιεργούμενων φυτών παίζει αποφασιστικό ρόλο, τόσο για την ομαλή κίνηση των θρεπτικών στο εδαφικό διάλυμα όσο και για την δημιουργία ευνοϊκών ή δυσμενών συνθηκών για την ανάπτυξη διαφόρων φυτοπαρασιτικών οργανισμών.
Λαμβάνοντας αυτά υπόψιν θα μπορούσε να ειπωθεί πως ως πρός το εδαφικό pH, κατάλληλο έδαφος για την καλλιέργεια του Λάχανου είναι εκείνο που παρουσιάζει ελαφρώς όξινη έως ελαφρώς αλκαλική αντίδραση, κυμαινόμενο μεταξύ 6 και 7,5. Ωστόσο, ως άριστο χαρακτηρίζεται το έδαφος που η διακύμανση του pH βρίσκεται μεταξύ 6 και 6.8.
Όταν το εδαφικό pH, έχει τιμή χαμηλότερη του 6 επηρεάζεται αρνητικά η διαθεσιμότητα των θρεπτικών στοιχείων και ιδιαίτερα των ιχνοστοιχείων, τα οποία είναι αναγκαία για την ομαλή ανάπτυξη της Καλλιέργειας του Κεφαλωτού Λάχανου. Τότε η ασβέστωση – η προσθήκη ασβεστίου στο έδαφος – κρίνεται απολύτως απαραίτητη.
Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου
Η Σκοπιμότητα της Ανάλυσης του Εδάφους
Μια χρήσιμη έως και επιβεβλημένη τακτική για να διαπιστωθεί εάν είναι πρόσφορος ο αγρός για την εγκατάσταση και ανάπτυξη της Καλλιέργειας του Λάχανου, είναι η ανάλυση του εδάφους.
Και είναι περισσότερο επιβεβλημένη εάν ο αγρός ο οποίος προορίζεται για την καλλιέργεια φυτεύεται με Λάχανο για πρώτη φορά. Η εικόνα που θα εμφανίσει η εδαφική ανάλυση για όλες τις παραμέτρους που ενδιαφέρουν τον παραγωγό θα είναι η πυξίδα που θα τον κατευθύνει.
Για το πόση σπουδαιότητα έχει η ανάλυση του εδάφους, η οποία πρέπει ανεξαρτήτως Καλλιέργειας να επαναλαμβάνεται αν όχι ανά έτος τότε τουλάχιστον μια φορά ανά δύο, θα καταδειχθεί ευθύς αμέσως: εάν ο αγρός έχει όξινα εδάφη, η προσθήκη ασβεστίου για την διόρθωση του εδαφικού pH, θα πρέπει να γίνει 60 έως 90 ημέρες πριν από την φύτευση του Λάχανου.
Κάθε άλλη εφαρμογή έξω από ετούτο το χρονικό όριο, θα είναι άνευ ουσίας για την ομαλή ανάπτυξη της Καλλιέργειας και το αποτέλεσμα θα είναι – ανάμεσα σε άλλα – η μη ικανοποιητική έως προβληματική απόδοσή της.
Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου
Εδαφική Αλατότητα & Καλλιέργεια του Λάχανου
Ως προς την αλατότητα, κατάλληλο έδαφος για την καλλιέργεια του Λάχανου είναι εκείνο που η περιεκτικότητα του σε άλατα είναι ελάχιστη έως μέτρια.
Η απόκλιση από αυτά τα μεγέθη συνεπάγεται μείωση της προσδοκώμενης απόδοσης του Κεφαλωτού Λάχανου. Για να δειχθεί το μέγεθος της απώλειας – και με μέτρο σύγκρισης την ηλεκτρική αγωγιμότητα EC του κορεσμένου διαλύματος εδάφους που όταν είναι μέχρι 1,8 mmhos/cm η απώλεια είναι μηδενική – αναφέρεται ό,τι:
- Με ECe 1,9 έως 2,8 mmhos/cm η απώλεια ανέρχεται μέχρι το 10% της προσδοκώμενης απόδοσης.
- Με ECe 2,9 έως 4,4 mmhos/cm η απώλεια ανέρχεται μέχρι το 25% της προσδοκώμενης απόδοσης.
- Με ECe 4,5 έως 7 mmhos/cm η απώλεια ανέρχεται μέχρι το 50% της προσδοκώμενης απόδοσης.
- Με ECe 7,1 έως 12 mmhos/cm η απώλεια μπορεί να ανέρθει έως την συνολική καταστροφή της Καλλιέργειας
Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου
Ο Plasmodiophora brassicae & το Κεφαλωτό Λάχανο
Όσο το έδαφος είναι περισσότερο όξινο και υγρό, τόσο αυξάνεται και ο κίνδυνος της εμφάνισης του φυτοπαθογόνου μύκητα εδάφους Plasmodiophora brassicae, ο οποίος προκαλεί την καρκίνωση των ριζών του Λάχανου.
Είναι μια σοβαρότατη ασθένεια που δύσκολα αντιμετωπίζεται αλλά και δύσκολα αναγνωρίζεται. Διότι η διάγνωση της ασθένειας, παρόλο που τα συμπτώματα είναι εμφανέστατα, είναι αδύνατον να γίνει μακροσκοπικά, μιας και τα ίδια ακριβώς συμπτώματα εμφανίζονται και μετά την προσβολή του Λάχανου από νηματώδεις.
Ο ορθότερος τρόπος διάγνωσης είναι με την χρήση μικροσκοπίου, όπου θα παρατηρηθούν ή όχι τα αγενή όργανα αναπαραγωγής του, οι σποριαγγειοφόροι (ή ζωοσποριαγγειοφόροι) που φέρουν τα σποριάγγεια (ή ζωοσποριάγγεια) με τα ζωοσπόρια.
Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου
Ο Plasmodiophora brassicae & ο Καλλιεργητής του Κεφαλωτού Λάχανου
Ο καλλιεργητής του Κεφαλωτού Λάχανου θα πρέπει να έχει υπόψιν του τα εξής:
- Η ανάπτυξη του Plasmodiophora brassicae ευνοείται σε όξινα εδάφη και περιορίζεται στα αλκαλικά
- Τα εξαιρετικά ανθεκτικά ζωοσπόρια μπορούν να παραμείνουν στο έδαφος 6-7 χρόνια
- Η υψηλή υγρασία και θερμοκρασίες μεταξύ 18 και 23 °C ευνοούν την ανάπτυξή του
Ο καλλιεργητής του Κεφαλωτού Λάχανου για να αποφύγει την προσβολή της Καλλιέργειας από το φυτοπαράσιτο και εφόσον αυτό υπάρχει στο έδαφος θα πρέπει:
- Να εφαρμόσει επταετή αμειψισπορά, κατά την διάρκεια της οποίας δεν θα φυτεύσει κανένα είδος της οικογένειας των Σταυρανθών (Cruciferae ή Brassicaceae)
- Να ξεριζώσει και να κάψει κάθε αγριόχορτο συγγενικό της οικογένειας
- Να προβεί σε ασβέστωση του εδάφους, ώστε το pH να ανέβει στο 7 με 7,5
Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου
Παραπομπές
Τις Παραπομπές του περισπούδαστου άρθρου, που φέρει τον τίτλο Κατάλληλο Έδαφος για την Καλλιέργεια του Λάχανου, παρουσιάζει ο Count Basie με το Good Morning Blues.
Count Basie – Good Morning Blues
- Balliu, A. (2015). Cabbage. In Handbook of Vegetables (Vol. 3, pp. 79-120).
- Decoteau, D. (2000). Vegetable Crops. Prentice Hall.
- Hadfield, J., & Page, N. (1987). The A-Z of vegetable gardening in South Africa. Cape Town: Struik.
- Koike, S. T., Gladders, P., & Paulus, A. (2007). Vegetable Diseases: A Colour Handbook. Manson Publishing Ltd.
- Leike H. (1988) Cabbage (Brassica oleracea var. capitata L.). In: Bajaj Y.P.S. (eds) Crops II. Biotechnology in Agriculture and Forestry, vol 6. Springer, Berlin, Heidelberg
- University of California, & University of California. (1992). Integrated Pest Management for Cole Crops and Lettuce. California: University of California, Division of Agriculture and Natural Resources.
- Vidhyasekaran, P. (2004). Concise Encyclopedia of Plant Pathology. The Haworth Press, Inc.
- Ware, G. W., & McCollum, J. P. (1975). Producing Vegetable Crops (2nd ed.). The Interstate Printers & Publishers.
- Winch, T. (2007). Growing Food: A Guide to Food Production. Springer Science & Business Media.
- Χα, Ι., & Πετρόπουλος, Σ. (2014). Γενική Λαχανοκομία και Υπαίθρια Καλλιέργεια Λαχανικών [General Horticulture and Field Cultivation of Vegetables]. Βόλος: Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Θεσσαλίας.
- Cole Crop Production (Broccoli, Cabbage, and Cauliflower): Oklahoma State University Extension
Διευκρίνιση
Ασφαλώς περιττεύει να τονίσουμε -αλλά θα το τονίσουμε- πως στον παρόντα χειροποίητο ιστότοπο, κανένα άρθρο δεν γράφτηκε και ούτε θα γραφτεί με την καταφυγή στην Τεχνητή Νοημοσύνη. Η Φυσική, όση δηλαδή από αυτήν διαθέτουμε και για όσον καιρό μας επιτρέπεται να διαθέτουμε, μας αρκεί.
Κοινοποίηση
Η χρήση του υλικού, όπου δεν αναφέρονται ή υπονοούνται δικαιώματα τρίτων (όπως π.χ. των φωτογραφιών ή των οπτικοακουστικών αρχείων - με την εξαίρεση βέβαια όσων ανήκουν στην «Καλλιέργεια»), είναι απολύτως ελεύθερη. Η διάδοση του, ενδεχομένως, χρήσιμη.
