Η Φύτευση της Κάννας (Canna ssp.) στον Κήπο & την Γλάστρα
Η φύτευση της Κάννας (Canna ssp.) στον κήπο και την γλάστρα, θα απασχολήσει άμεσα σύσσωμη την συντακτική ομάδα της «Καλλιέργειας», για τις επόμενες 1500 ± περίπου λέξεις, ως πρώτη δόση, διότι θα ακολουθήσουν – ηλεκτρονική υγεία να ‘χουμε – και άλλα αφιερώματα.
Αφορμή για αυτά τα αφιερώματα, έχει σταθεί η διαπίστωση πως τα τελευταία χρόνια η Κάννα, αδίκως κατά την υψιπετή γνώμη μας, δεν περιλαμβάνεται στην πρώτη γραμμή δημοφιλίας των ανθοφύτων, μολονότι διαθέτει φυτά με εξαιρετικές καλλωπιστικές ιδιότητες.
Όντας ο μοναδικός εκπρόσωπος γένους στην οικογένεια Cannaceae, αποτελείται από δέκα είδη και αναρίθμητες ποικιλίες, με πλήθος διαφορετικά ελκυστικά χαρακτηριστικά, που αφορούν τις διαστάσεις των φυτών, αλλά και το μέγεθος και χρώμα των φύλλων και των ανθέων.
Ψηλές, κανονικές ή νάνες, με πράσινο, κόκκινο ή ποικιλόχρωμο φύλλωμα, με πορτοκαλί, κόκκινα, ροζ, κίτρινα ή πολύχρωμα άνθη οι ριζωματώδεις πολυετείς Κάννες αξίζουν μια θέση στον κήπο και στην γλάστρα.
Το αν αξίζουν και δεύτερη ας το κρίνουν οι φιλανθείς.
Περιβάλλον Εγκατάστασης των Φυτών της Κάννας
Οι Κάννες, μέσα στα φυσικά όρια αντοχής τους, είναι αρκετά σκληρά και εξαιρετικά προσαρμοστικά φυτά. Βέβαια προϋπόθεση για να εκδηλώσουν όχι απλώς τις επιβιωτικές ικανότητές τους αλλά για να ευδοκιμήσουν – δηλαδή για να παίξουν τον σπουδαίο καλλωπιστικά ρόλο τους – είναι μεταξύ άλλων, η φύτευσή τους σε κήπους περιοχών που ανταποκρίνονται στις ενδεδειγμένες κλιματικές συνθήκες, διαθέτουν το κατάλληλο έδαφος ή εδαφικό μείγμα, και επιλέγεται για αυτές η ορθή θέση.
Το ίδιο κατ’ αναλογία ισχύει και για την φύτευσή τους σε γλάστρες και φυτοδοχεία κάθε είδους.
Η Επίδραση της Θερμοκρασίας
Οι Κάννες κήπου (Canna indica, Canna x generalis, Canna x orchiodes, και λοιπά κηπαία υβρίδια) παρουσιάζουν αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα στις χαμηλές θερμοκρασίες.
Το κατώτερο θερμοκρασιακά όριο αντοχής τους κυμαίνεται μεταξύ -9.5 με -12 °C, όπου σε περίπτωση επικράτησης τέτοιων θερμοκρασιών χάνουν μεν τελείως το υπέργειο τμήμα τους, ωστόσο το ρίζωμα των φυτών παραμένει ζωντανό, και την ερχόμενη Άνοιξη επαναβλαστάνουν.
Εάν όμως οι Κάννες έχουν φυτευτεί σε περιοχές όπου οι χειμώνες είναι περισσότερο δριμείς, τότε πρέπει τα ριζώματά τους να βγούν από το έδαφος κατά τα τέλη του Φθινοπώρου και να διαχειμάσουν σε προστατευμένο περιβάλλον, με τρόπους και μέσα για τα οποία θα γίνει καταλεπτώς αναφορά σε ένα από τα επόμενα αφιερώματα.
Με τις υψηλές θερμοκρασίες τα πράγματα είναι πολύ πιο απλά, αφού οι Κάννες δεν αντιμετωπίζουν το παραμικρό πρόβλημα, και εφόσον είναι πλήρως εγκατεστημένες αντεπεξέρχονται μέγιστες θερμοκρασιακές τιμές που ξεπερνούν ακόμα και τους 40 °C.
Οι Κάννες και ο Άνεμος
Κατά την επιλογή της θέσης φύτευσής των, θα πρέπει να αποκλείονται εκείνες οι περιοχές που είναι άμεσα εκτεθειμένες σε ισχυρούς ανέμους – και τα φυτά δεν προστατεύονται.
Σε αυτές τις τοποθεσίες, το επίφοβο στοιχείο δεν είναι πως απειλούνται οι Κάννες με ξήρανση, κάτι που δεν ισχύει, αλλά ζημιώνεται πολύ η εμφάνισή τους, καθώς σχίζονται τα μεγάλα φύλλα τους, παρουσιάζοντας ένα λίγο έως πολύ αποκαρδιωτικό θέαμα.
Κατάλληλο Έδαφος & Εδαφικό pH
Η Κάννα μπορεί να φυτευτεί σχεδόν σε κάθε εδαφικό τύπο, υπό τον όρο πως διαθέτει άριστη αποστράγγιση, ωστόσο ευδοκιμεί στα γόνιμα, μέσης σύστασης, και πλούσια σε οργανική ουσία εδάφη που στραγγίζουν καλά αλλά ταυτόχρονα διατηρούν την αναγκαία υγρασία.
Ως προς το pH, προσαρμόζονται σε ένα μεγάλο εύρος μεταξύ των ελαφρώς όξινης αντίδρασης εδαφών και των ελαφρώς αλκαλικής, αποδίδουν όμως καλύτερα σε εδάφη με pH κυμαινόμενο μεταξύ 6 και 6,5.
Οι Απαιτήσεις της Κάννας ως προς τις Θέσεις Φύτευσης
Οι Κάννες τόσο στην βλαστική περίοδο όσο και στην περίοδο της ανθοφορίας των ευνοούνται φυτευόμενες σε θέσεις πλήρους ηλιοφάνειας. Κάτι τέτοιο σημαίνει πως τα φυτά δέχονται (με μεγάλη ευχαρίστηση) ημερησίως τουλάχιστον 6 με 8 ώρες απευθείας τις ηλιακές ακτίνες.
Μάλιστα στον βαθμό που ικανοποιούνται οι ελάχιστες ώρες άμεσης έκθεσής των στον ήλιο, υπάρχει η δυνατότητα φύτευσής τους και σε θέσεις ημισκιάς, όπου εκεί πλέον αξιοποιούν το πρωινό και απογευματινό φως.
Κατάλληλη Εποχή για την Φύτευση της Κάννας
Η καταλληλότερη εποχή για την απευθείας φύτευση των ριζωμάτων της Κάννας στον κήπο και στην γλάστρα είναι η Άνοιξη. Οπωσδήποτε θα πρέπει να έχει παρέλθει ο όποιος κίνδυνος όψιμων παγετών και η ελάχιστη νυχτερινή θερμοκρασία εδάφους θα πρέπει να είναι σταθερά πάνω από τους 10 °C.
Εναλλακτικά, τα ριζώματα της Κάννας μπορούν να ξεκινήσουν φυτευόμενα σε γλάστρες και σε προστατευμένο εσωτερικό χώρο, κατά τα τέλη του Χειμώνα.
Όταν οι εξωτερικές θερμοκρασίες το επιτρέψουν, οι Κάννες οι οποίες χρειάζονται 1 με 1½ περίπου μήνα για να βλαστήσουν, μπορούν να μεταφυτευθούν είτε στο έδαφος του κήπου, είτε σε μεγαλύτερες γλάστρες – εάν αυτό είναι το ζητούμενο.
Η Φύτευση της Κάννας (Canna ssp.) στον Κήπο & την Γλάστρα
Έδαφος, Υποστρώματα & Υλικά Φύτευσης
Όπως ειπώθηκε και παραπάνω (…τότε γιατί το ξαναλέμε;), οι Κάννες ευδοκιμούν σε εδάφη γόνιμα, που στραγγίζουν καλά αλλά συγκρατούν την αναγκαία υγρασία, περιέχουν άφθονη οργανική ουσία και είναι ελαφρώς όξινα.
Και είτε στον κήπο φυτευτούν είτε σε γλάστρες και ζαρντινιέρες, αυτά τα στοιχεία υφής, δομής και περιεχομένου που ευνοούν την ανάπτυξη των φυτών της Κάννας πρέπει να είναι παρόντα στο έδαφος του κήπου ή στα εδαφικά μείγματα.
Στον Κήπο
Δεν είναι σύνηθες αλλά ούτε και απίθανο να πιάσει κανείς το Λόττο, οπότε εάν το έδαφος του κήπου καλύπτει τις απαιτήσεις της Κάννας, τότε μετά από τσάπισμα και σκάλισμα ή φρεζάρισμα (ανάλογα με την προς αξιοποίηση έκταση), μπορούν οι φιλανθείς (που κέρδισαν στο Λόττο και δεν εγκατέλειψαν τρέχοντας το παρόν άρθρο) να προχωρήσουν άμεσα στην φύτευση των ριζωμάτων (ή στην μεταφύτευση των ήδη αναπτυγμένων φυτών).
Σε αντίθετη περίπτωση – φεῦ – θα καταφύγουν στην μετάπλαση του εδάφους.
Στα φυτώρια και στα κέντρα κήπου θα βρούν έτοιμα εδαφικά μείγματα, ορισμένα υψηλής ποιότητας, τα οποία μπορούν να αξιοποιήσουν για αυτόν τον σκοπό.
Εάν όμως δεν επιθυμούν να χρησιμοποιήσουν έτοιμα εδαφικά μείγματα για υποστρώματα, αλλά ταυτοχρόνως δεν γνωρίζουν τον τρόπο για να παρασκευάσουν το δικό τους, για αυτό και μόνον για αυτούς υπάρχει η «Καλλιέργεια», προκειμένου να τους εκμυστηρευθεί εχεμύθως και κατ’ αποκλειστικότητα υλικά και αναλογίες, όπως τα παρακάτω, που συμβάλουν στην δημιουργία ενός άψογου υποστρώματος το οποίο αποτελείται από:
- 1 μέρος του εδάφους του κήπου
- 1 μέρος ποταμίσιας άμμου
- 2 μέρη κομπόστ ουδέτερου pH
- 2 μέρη τύρφη όξινης αντίδρασης
Εάν το χώμα του κήπου είναι αμμώδες παραλείπεται η προσθήκη ποταμίσιας άμμου, ενώ εάν είναι βαρύ αργιλλώδες η συμμετοχή του εν λόγω υλικού διπλασιάζεται.
Στην Γλάστρα & στην Ζαρντινιέρα
Για την γλάστρα και την ζαρντινιέρα, και πάλι οι φιλανθείς έχουν τρεις επιλογές:
- Την προμήθεια έτοιμου εδαφικού μείγματος
- Την παρασκευή του δικού τους
- Την συμβολή της «Καλλιέργειας»
Για την οικονομία της αφήγησης περνάμε απευθείας στην συμβολή της «Καλλιέργειας», (η οποία είναι τεράστια – αλλά ας μην το κάνουμε τώρα θέμα) που συνοψίζεται ως εξής:
- 1 μέρος συσκευασμένου χώματος υψηλής ποιότητας
- 2μέρη περλίτη
- 2μέρη κομπόστ ουδέτερου pH
- 1μέρος τύρφη όξινης αντίδρασης
Η Φύτευση της Κάννας (Canna ssp.) στον Κήπο & την Γλάστρα
Διαδικασία για την Φύτευση της Κάννας στον Κήπο
Όταν όλα είναι έτοιμα ξεκινά η διαδικασία φύτευσης της Κάννας στον κήπο ή στο παρτέρι. Τα βήματα που συνιστάται να ακολουθήσουν οι φιλανθείς περιγράφονται αμέσως πιο κάτω.
Η Φύτευση στον Κήπο
- Ανοίγεται λάκκος βάθους 15 περίπου cm και διαμέτρου ελάχιστα μεγαλύτερης από το μήκος του ριζώματος (ή μιάμιση φορές το ύψος και την διάμετρο της γλάστρας, στην περίπτωση της μεταφύτευσης), και εφόσον υπάρχει η δυνατότητα αφήνεται ανοιχτός για 2 περίπου εβδομάδες
- Το κάτω ένα τρίτο του λάκκου γεμίζει με το εδαφικό μείγμα και πάνω σε αυτό τοποθετείται το ρίζωμα οριζοντίως, με τα γόνατα – τους «οφθαλμούς» – να βλέπουν προς το άνοιγμα του λάκκου (ή τοποθετείται το φυτό από την γλάστρα, αλλά με τέτοιον τρόπο ώστε ο λαιμός του να βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο με την επιφάνεια του εδάφους)
- Συμπληρώνεται τμηματικά ο λάκκος με το εδαφικό μείγμα, πιέζοντας το κάθε φορά ελαφρά
- Ακολουθεί άφθονο πότισμα, αλλά αποφεύγοντας την δημιουργία φαινομένων υπερχείλισης
Η Φύτευση της Κάννας (Canna ssp.) στον Κήπο & την Γλάστρα
Διαδικασία για την Φύτευση της Κάννας στην Γλάστρα
Έχοντας προηγηθεί μια με δύο μεταφυτεύσεις (για τις οποίες θα γίνει λεπτομερώς λόγος στο αφιέρωμα για τον πολλαπλασιασμό του φυτού), τα βλαστωμένα ριζώματα της Κάννας είναι ώριμα για την τελευταία μεταφύτευση, στην ωραιοτάτη γλάστρα που έχει επιλέξει η/ο φιλανθής.
Η ωραιοτάτη γλάστρα πρέπει να διαθέτει τρύπες στον πάτο – εάν δεν έχει θα τις δημιουργήσει αναγκαστικά η/ο φιλανθής. Και αφού είναι όλα έτοιμα για να ξεκινήσει η διαδικασία, τα βήματά της περιγράφονται αμέσως πιο κάτω.
Η Φύτευση στην Γλάστρα
- Οι τρύπες σκεπάζονται με θραύσματα από παλιά πήλινη γλάστρα ή άλλο ανάλογο υλικό, με τέτοιον τρόπο, ώστε να μην φράξουν από το έτοιμο ή το παρασκευασθέν εδαφικό μείγμα – το οποίο έχει γίνει όσο το δυνατόν περισσότερο ομοιογενές
- Ρίχνεται το εδαφικό μείγμα μέχρι εκείνο το ύψος όπου τοποθετούμενο το φυτό ο λαιμός του βρίσκεται 2 περίπου cm πιο κάτω από τα χείλη της γλάστρας
- Συμπληρώνεται τμηματικά η γλάστρα με το εδαφικό μείγμα, το οποίο πιέζεται ελαφρά με τα χέρια κάθε φορά
- Ακολουθεί πότισμα, και στα σημεία όπου ενδεχομένως κάτσει το εδαφικό μείγμα, συμπληρώνεται, και επαναλαμβάνεται το πότισμα
- Με την παρέλευση 10 με 15 λεπτών αδειάζεται το νερό από το πιατάκι της γλάστρας (εφόσον υπάρχει πιατάκι – εάν δεν υπάρχει, κατά πάσα πιθανότητα, δεν συντρέχει λόγος ώστε να αδειάσει)
- Κηρύσσεται πανηγυρικώς το πέρας της τελετής
Παραπομπές
Τις Παραπομπές του άρθρου, που φέρει τον καλλιεργημένο τίτλο Η Φύτευση της Κάννας (Canna ssp.) στον Κήπο & την Γλάστρα, παρουσιάζουν δύο σπουδαίοι καλλιτέχνες, η Τζόαν Μπαέζ (Joan Chandos Baez) και ο Τζάκσον Μπράουν (Clyde Jackson Browne), με το σημαντικό παραδοσιακό Βρετανικό, Ιρλανδικό και εσχάτως Αμερικάνικο τραγούδι Lily of the West.
- Brickell, C. (2019). RHS Encyclopedia of Plants and Flowers. London: Dorling Kindersley Limited.
- Burnie, G., Forrester, S., Greig, D., Guest, S., & Harmony, M. (2013). Botanica: The Illustrated A-Z of Over 10,000 Garden Plants and How to Cultivate Them(1st ed.). New York, NY: Welcome Rain.
- Cooke, I. (2005). The Gardener’s Guide to Growing Cannas. NY: Timber Press.
- Ellis, B. (2000). Taylor’s Guide to Growing North America’s Favorite Plants: Proven Perennials, Annuals, Flowering Trees, Shrubs, & Vines for Every Garden. NY: Houghton Mifflin Harcourt.
- High Commission for the Development of Arriyadh. (2014). Landscape Plants For Arriyadh Region, a Reference Manual (1st ed.). Riyadh: Author.
- Κανταρτζής, Ν. Α. (1992). Βολβώδη-Κονδυλώδη-Ριζωματώδη Φυτά Για την Αρχιτεκτονική & Αρχιτεκτονική του Τοπίου. Στο Ανθοκομία (Τομ.4) [Kantartzis, N.A. In Floriculture (Vol. 4)]. Θεσσαλονίκη.
- Plant of the Week: Lily, Canna (Garden Canna) by Gerald Klingaman
Ἐν Χορδαῖς καὶ Όργάνῳ
ΒΙΝΤΕΟ
Οι Αγγλόφωνοι αποκαλούν την Κάννα Canna Lily, μολονότι δεν είναι πραγματική Lily (Λίλιουμ), όπως η Lily of The West.














